Recensies

Recensie How2ACT

Het lezen van het boek How2ACT deed me denken aan een wellicht bekende metafoor. Een professor vult een bak met stenen en zijn studenten beamen dat de bak vol is. Dan doet de professor er kiezels bij en de aanwezige gaten worden hiermee opgevuld. Is de bak nu vol? Nee. Er wordt nog zand bij gedaan en de nog kleinere ruimtes worden opgevuld met zand. Er kunnen zelfs nog 2 glazen water in gegooid worden zonder dat de bak overloopt.

Een mooie metafoor als het gaat om waarden maar de metafoor staat voor mij in dit geval voor hoe Gijs Jansen ACT uitlegt in zijn boeken. De stenen staan voor Time2ACT, de basis. In How2ACT worden de kiezels en het zand toegevoegd. Alle gaten die ik nog in mijn brein kon vinden als het ging om ACT worden door dit boek opgevuld met o.a. (waar moet ik beginnen?) begrijpelijke(!) informatie over RFT, vernieuwende uitleg over de hexaflex, procesgerichte interventies, modellen die verduidelijken en een berg aan nieuwe oefeningen en metaforen.

Het boek neemt je op een laagdrempelige manier mee in de wereld van ACT en daar wil je in blijven. Ik heb een vakliteratuurboek nog nooit zo makkelijk weg gelezen en waar ik oefeningen vaak oversla heb ik ze stuk voor stuk gemaakt. Dit komt door de uitnodigende manier van schrijven van Gijs waarmee het lijkt alsof hij het daadwerkelijk aan je vertelt. Ik heb mezelf regelmatig betrapt op een glimlach vanwege de herkenbaarheid, de grapjes van Gijs en de verfrissend realistische visie die ACT geeft op het leven.

De grootste winst die How2ACT mij heeft opgeleverd is dat ik nu meer in staat ben om de cliënt te volgen in plaats van de gereedschapskist van tools leeg te gooien over de cliënt zoals ik voorheen nogal eens kon doen.

In de bak uit de metafoor was nog ruimte voor water (of rode wijn, dat past ook) dus ik schat in dat Gijs nog wel meer in petto heeft, ik kan niet wachten!

Nienke Drenkelford (en Kaatje, die deed lekker mee met het schrijven van dit stukje)
www.happyonthemove.nl


De menselijke therapeut…

dit komt in me op tijdens het lezen van ‘How 2 ACT’. Gijs weet als geen ander met zijn schrijfwijze je mee te nemen in je eigen hoofd, je eigen valkuilen en ‘getetter’. Zeker als therapeut, die altijd vindt dat je er voor een ander moet zijn en eigenlijk de perfecte dingen moet zeggen tegen je cliënt zodat zij met een goed gevoel bij je weggaan.

Voor mij is ACT ‘A way of life’, sinds ik in 2014 de eerste opleiding bij Gijs in Nijmegen heb gevolgd.

Eindelijk een therapievorm die niet uitgaat van een leven dat altijd maar ‘top’ moet zijn. Maar een leven mét verdriet, angst en onzekerheden én mooie momenten. Sinds het overlijden van onze dochter in 2005 was het moeilijk om opnieuw weer zin in het leven te krijgen omdat het verdriet zo prominent aanwezig was. Dankzij ACT kan ik nu verdrietig zijn én zin hebben in het leven. Te weten dat het verdriet mij niet in de weg hoeft te zitten om te doen wat ik belangrijk vind in mijn leven, omdat het er beide mag zijn.

Door mijn eigen ervaring en daarmee gepaard gaande sterk ontwikkelde empathie voor ouders en kinderen in de knel, kan ik ten diepste geraakt worden als ik merk dat ACT ook voor hen een manier van omgaan met het leven wordt, mét alle pijnlijke momenten die er zijn.

In mijn praktijk probeer ik als orthopedagoog/ACT therapeut, ouders, jongeren en kinderen dit nu ook mee te geven, hen te inspireren en ze, via ACT, handvatten te geven die hen kunnen helpen verder op weg te gaan.

En dan is het nieuwste boek van Gijs: ‘How 2 ACT’, een geweldige ‘vriend’ voor mij als therapeut om ACT na vier jaar nog meer in mijn DNA te krijgen. Bedankt Gijs voor dit geweldige inspirerende boek, dat mij ten eerste als menselijke therapeut accepteert en helpt om ouders, kinderen en jongeren ook op weg te helpen door hen te leren How 2 ACT!

Marianne Kleinhesselink-Koskamp
In oprichting: Centrum ACTerhoek in Aalten 😉


Recensie How2ACT

Toen ik net begon als ACT therapeut, heb ik veel basisliteratuur gelezen. Boeken ter verdieping zijn schaarser terwijl het mijn ervaring juist is dat het in die fase eigenlijk pas écht interessant wordt. Daar hoort bij dat er tijdens de verdieping steeds meer vragen opkomen. De antwoorden daarop vind je in dit boek. Of je nou net begonnen bent met ACT of al een ouwe rot in het vak bent, in How2ACT léér je echt welk type interventies het beste passen bij het proces van je cliënt in plaats van dat het alleen maar voorgedaan wordt. En dat is wel zo fijn want mijn cliënten reageren vaak heel anders dan de uitgeschreven voorbeeld therapeut-cliënt gesprekken in boeken! In dit boek geeft Gijs je niet alleen een vis maar leert hij je vooral vissen. *Je wordt uitgenodigd om zelf actief na te denken en je eigen stijl te gebruiken. Natuurlijk staan er in het boek ook veel voorbeelden, nieuwe oefeningen en metaforen. Gelukkig maar want sommige oefeningen van Gijs Jansen zijn zo goed dat ik daar al jaren mee werk (en half ACT Nederland met mij).

Naast procesgerichte interventies richt het boek zich ook op…euh ja op wat eigenlijk níet?  Alles staat er in: van RFT tot antwoorden op de meest gestelde vragen en van gedragsanalyse tot metaforen. De thema’s worden uitgelegd op een heldere, begrijpelijk en zelfs grappige manier. En dat is knap. Heel knap want iedereen die zich verdiept heeft in de literatuur van bijvoorbeeld RFT weet hoe technisch en ingewikkeld deze is. Dus ik ben dankbaar voor de “vertaling”. How2ACT is een groot cadeau aan de hele ACT community.

*Gebaseerd op het Chinese gezegde Geef iemand een vis en hij heeft eten voor één dag. Leer iemand vissen en er is eten voor een heel leven.

Anna Berk


How 2 ACT. Ik wil toch nog iets kwijt over dit boek.

Wat een meesterwerk heeft Gijs Janssen weer geschreven, bij de aankondiging dacht ik, wat valt er nog te schrijven zonder in herhaling te vallen? Maar het is Gijs gelukt om een zeer leesbaar boek te schrijven vol verdieping en veel nieuw materiaal.

Tijdens het lezen krijg je het gevoel alsof hij naast je op de bank zit en lesgeeft op de voor hem zo natuurlijke en inspirerende manier. Zelfs ingewikkelde materie als RFT is ineens begrijpelijk en volstrekt logisch.

Ik werk dagelijks met ACT in mijn praktijk en het boek How 2 ACT is vanaf bladzijde één een aanvulling gebleken in het werken met mijn cliënten.

Ik raad iedere professional, maar zeker ook niet professional aan dit boek te kopen, erin te duiken en zich te laten inspireren door Gijs Jansen.

Arjen van der Meulen


De toegevoegde waarde van HOW2ACT

Het gebeurt me niet vaak (eigenlijk nooit) dat ik een boek in een ruk uitlees. Zeker niet als het vakliteratuur is. Laat nou net het boek van Gijs Jansen How2Act de uitzondering op de regel zijn. Een boek waarvan de inhoud blijft hangen, waarmee je kennis verdiept wordt, je uitgenodigd wordt bewust bij jezelf en je handelen als ACT-coach/therapeut stil te staan en leert meer procesgericht te  denken. Daarnaast krijg je een schat aan bruikbare leuke oefeningen die je gereedschapskist verder doen uitpuilen.

De praktijk blijkt vaak te weerbarstig om in een theorie te vangen. Altijd al op zoek naar het gedachtegoed waar theorie en praktijk met elkaar overeenstemmen, kwam ik uit bij de schat: ACT.   In How2ACT weet Gijs een prachtige combinatie te maken van de theoretische achtergrond, die kort maar krachtig uitgelegd wordt, met het functioneel inzetten van levendige voorbeelden uit zijn eigen leven, waarmee je als lezer uitgenodigd wordt ervaringsgericht aan de slag te gaan met jezelf en je cliënten in de praktijk (heel functioneel!). In het hele boek komt de combinatie van authenticiteit en deskundigheid naar voren die ik in Gijs zo waardeer. En waar we van kunnen leren. De kracht te onderkennen van het normaliseren van menselijke neigingen door voorbeelden uit het alledaagse en eigen leven (functioneel) te gebruiken in je werkpraktijk en je deskundigheid te ontwikkelen door eerst zelf te ervaren en daarbij meer procesgericht te leren denken.

Het is een hele kunst iets ingewikkelds tot de kern te brengen; dat is Gijs gelukt met zijn duidelijke uitleg over RFT. Het maakt dat ik nu echt iets begin te begrijpen van de rol van taal en het belang van het maken van bewuste keuzes in het gebruik van die taal, zodat je functioneel met de kernprocessen werkt aan transformatie van stimulusfuncties. Heel fijn is dat je direct tips krijgt voor het aanwenden van taal op basis van RFT.

In het hoofdstuk gedragsanalyse word je uitgenodigd gedrag te analyseren vanuit de functie die het heeft op de korte en lange termijn. Waardevol hierbij is hoe de onderlinge samenhang tussen coping en context  duidelijk wordt gemaakt, evenals het zicht dat het in kaart brengen hiervan geeft op ingangen voor procesgerichte interventies.

In How2ACT word je stap voor stap  meegenomen in het procesgerichte denken en je wordt gestimuleerd je aan te sluiten bij de wereld van je cliënt om daar vanuit keuzes te maken voor zelf  op maat gemaakte interventies. Zolang dat zelf op maat maken van interventies nog niet lukt, kun je gebruik maken van eindeloos veel leuke en bruikbare nieuwe oefeningen en metaforen die Gijs met ons deelt.

How2Act is een welkome aanvulling op TimetoACT! en mag in de boekenkast en het handelen van degenen die besmet zijn met het ACT-virus niet ontbreken. Je hebt er een schat mee in handen die je werk als ACT-coach/therapeut/trainer absoluut zal verrijken!

Jaantje Thiadens
Act-coach en trainer (www.actinliefde.nl)


Recensie How2Act

Wat is het nieuwe boek van Gijs Jansen een verademing na al die andere boeken gericht op coaching en persoonlijke ontwikkeling. Allereerst is het de ACT zelf die deze verademing belichaamt. De Acceptance Commitment Therapie met haar 6 stevige fundamenten. De absolute kartrekker van de 3egeneratie therapie en positieve psychologie wat mij betreft.

In dit boek ga je met Gijs op reis. En dat koddige rijmpje is niet alleen typerend voor de enorme speelsheid en creativiteit die het je aanreikt voor je werk als coach of therapeut, het is ook een metafoor voor de aard van ACT. Een reis waarin jij als de bijrijder van je cliënt bent. De bestemming helder, de weg er naar toe een avontuur. In die zin is dit boek als een handboek voor de gids die de reis begeleidt. Een rijk scala aan oefeningen, metaforen en beelden geven je alle middelen die nodig zijn om een op maat gemaakte avontuurlijke reis voor je cliënt van te maken. Met vele optionele excursies. In dat opzicht heb ik het lezen van zijn boek ook ervaren als heel persoonlijk en intiem. Gijs stelt zich op als precies dat wat we zijn: kwetsbare en imperfecte mensen die allemaal streven naar geluk, gezondheid, innerlijke vrede en veiligheid. Dat delen we met ieder mens waar ook ter wereld.

Act (her)verbindt. Dat is tevens de tweede rede dit boek een verademing te noemen: geen klinische, droge kost zonder ziel, maar be-ge-en doorleefde materie die werkelijk authentiek is en ook alleen als zodanig overgebracht kan worden om effectief te zijn. Dat brengt me bij een heel belangrijke voorwaarde aan de coach of therapeut die met ACT aan de slag wil of gaat. En dat komt in dit boek nog duidelijker uit de verf dan in Time2Act. Precies daarom is de ‘How’ in de titel zo raak. In mijn vorige leven als acteur, had ik o.a. les van Willem Nijholt. Na het zien van een door mij voorbereide scene, trok hij een overdreven vermoeid gezicht en zei: ‘Durf lelijk te zijn Serge, dan wordt het interessant.’ Als ACT(eur)

Is het allesbepalend voor de effectiviteit van wat je doet, dat je ‘lelijk’ durft te zijn. Ofwel: kwetsbaar en imperfect. En dat je daar open naar kunt kijken, er om kan lachen en er mee kan spelen. Dat is wellicht niet aan iedereen besteed. Of wellicht nog een stap te ver. Maar heb je het eenmaal ervaren, ben je waarschijnlijk voorgoed besmet. ACT is voor mij de coachingsbijbel anno nu en onmisbaar naast mijn werk als mindfulness- en compassietrainer en studentendecaan op een HBO in Rotterdam.

Serge Feldmann


Een eigenwijze recensie van How2ACT (Gijs Jansen, 2018)

Eindelijk viel het lang verwachte boek ‘How2ACT’op mijn mat. Lang, omdat Gijs al bijna een jaar eerder tijdens de vervolgopleiding ons steeds informeerde welk spannend nieuw gedachtengoed hij in dit boek zou verwerken.

Zelf moet ik ruim over een maand een workshop over ACT (Acceptance and Commitment Therapy) geven. Natuurlijk ben ik onzeker. ACT is zo omvangrijk, voor mij zelfs een manier van leven. Dus hoe vertel je dat aan kritische luisteraars in een kort uurtje zonder belangrijke onderdelen over te slaan of er een rotzooitje van te maken? Hierin wordt al de bemoeienis van mijn Raad van Bestuur, die in mijn hoofd huist, zichtbaar. De Wetenschapper wil het duidelijk maken dat ACT een Evidence based methode is, het Kind wil het speels en luchtig houden, de Criticus zegt al bij voorbaat dat ik het fout zal doen.

Daarnaast wil de Psycholoog ook al mijn cliënten erg graag beter maken, terwijl de act-Beoefenaar roept dat ik ze niet beter, alleen maar weerbaarder en veerkrachtiger hoef te maken, maar dan wel volgens de richtlijnen van ACT. Verder vindt mijn Raad van Bestuur dat ik meer zou moeten weten over RFT (Relational Framing Theory), dat ik de Defusie nog onvoldoende toepas en dat ik meer oefeningen en metaforen in mijn werkmap zou moeten hebben.

Heb je al een idee hoe blij ik was met How2ACT, want daarin zitten de antwoorden, nieuw materiaal, uitgebreide informatie over praktische toepassing van verschillende ACT zuilen, meer inzicht in RFT, etc. De inhoudsopgave op zich was net een doos chocolaatjes, zo eentje die mijn moeder soms kreeg – een enorme rode doos vol met glimmende, prachtig gevormde chocolade bonbons waar elke bonbon een ongelooflijk begerenswaardige inhoud in zich droeg. Waar begin je dan?

Het maakt niet uit! is het antwoord. Net als ACT zelf kun je beginnen daar waar je behoefte aan hebt. Je bladert heen en weer waar de vragen je naartoe voeren, tot je het totaal hebt gelezen. Dan leg je het naast je om voor altijd als naslagwerk te dienen. Dit boek geeft je namelijk het gevoel dat Gijs naast je zit. Elk stukje tekst is geschreven met humor en warmte die Gijs eigen is. In eenvoudige taal legt hij de meest ingewikkelde principes (zoals RFT) uit. Zijn uitleg maakt hij levendig met voorbeelden uit de praktijk en eigen leven. Tot slot geeft hij duidelijke concrete antwoorden op concrete vragen. En op die manier maakt hij theorie meteen praktisch toepasbaar.

Oké, ik geef toe dat ik veel stukjes uitleg niet zo makkelijk zou vinden als ik niet al eerder zijn ‘Time to ACT!’ zou hebben gelezen of zijn trainingen zou hebben gevolgd. Dus is ‘How2ACT’ niet echt geschikt voor een beginner. Het is wel een geweldig boek voor iedereen die al een tijdje (ook de doorgewinterde beoefenaars) met ACT bezig is.

En dan word ik helemaal kalm en valt mijn Raad van Bestuur stil want zijn woorden op p.29 zouden net zo goed mijn woorden kunnen zijn: “Een open vraag ‘Hoe is het?’ is eigenlijk mijn enige wapen aan het begin van een gesprek, en verder weet ik (ieder gesprek weer) helemaal niets. Ik weet niet welke oefeningen ik ga doen, of ik het wel ‘goed’ zal doen, en of de cliënt iets aan het gesprek zal hebben. Ik weet alleen maar dat ik niets weet.”

Ana Bloemraad